januari 1978
(32 ergerniswekkende stukjes was een bundel met mijn
Woltersom-columns plus enkele artikelen die nog niet eerder waren
gepubliceerd. Dit was een van de nieuwe artikelen)
|
GEZONDE ONDERNEMINGSGEEST
Bruinisse was vroeger een klein vissersdorpje in de oosthoek van
Schouwen‑Duiveland, van waaruit schipper Jumelet in zijn hulkje de
stormen trotseerde om op ‘mossels’ te vissen, terwijl zijn eega, mevr.
Jumelet‑Kik, thuis angstig zijn thuiskomst verbeidde.
Tegenwoordig is de beschaving ook hier doorgedrongen, en heeft het leven ook
hier gecompliceerder gemaakt. Nog altijd is de grootste kerk in het dorp de
Gereformeerde Gemeente. Nog altijd verbiedt de dominee (bijgenaamd Zorro,
omdat hij altijd in het zwart loopt) zijn gemeentenaren het bezit van een
televisie, daar ze daarmee tevens de wereldgelijkvormigheid in huis zouden
halen. In menig tot deze kerk behorend gezin bevindt zich dan ook een kastje
met klapdeurtjes. 's Avonds gaan de gordijnen zorgvuldig dicht, zodat geen
kiertje openblijft. Dan gaan de klapdeurtjes open, en gaat de televisie
daarachter aan. Als er dan wordt gebeld, gaat eerst de tv uit, de klapdeurtjes
gaan dicht, en dan pas wordt opengedaan. Honden mogen niet meer los door het
dorp lopen sinds de hond van de vorige burgemeester een paar kippen heeft
doodgebeten. En er is een jachthaven gekomen. En nog een jachthaven. Er zijn
zelfs plannen voor een derde. Er is een compleet bungalowdorp gebouwd, voor
hetzelfde publiek als gebruikmaakt van de jachthaven, met een kanovijver, een
manege, een winkelcentrum, een golfbaan en een zwembad. En er wordt intensief
gebouwd: Bru is de laatste vijf jaar zeker verdubbeld in omvang en
inwonertal.
Het gemeentehuis, waarin tevens een postkantoor is gevestigd, is te klein
geworden. Daarom worden in de nieuwe wijk thans een nieuw gemeentehuis én een
nieuw postkantoor gebouwd. Het nieuwe postkantoor is nauwelijks groter dan de
ruimte die het oude ter beschikking had. Het heeft maar één loket, en met de
postzakken zal men zo'n honderd meter over een tegelpaadje moeten sjouwen voor
ze in het busje kunnen worden geladen.
De prijzen van de nieuwe huizen liegen er niet om. Recentelijk was ik in de
gelegenheid eens binnen te kijken in een vrijstaande bungalowwoning in
aanbouw. Een garage waar net een Mercedes in kan, maar meer beslist niet. Een
klein hokje, bedoeld als schuur, dat alleen buitenom te bereiken is, een
bijkeuken waar net een wasmachine kan staan, een klein hokje waarvan het mij
niet duidelijk is of de wc of de ketel van de centrale verwarming erin komt te
staan. Een open keuken in verbinding met een L‑vormige kamer, met een
open haard in het midden. Visite die om de hoek zit, kun je niet zien. Dan is
er beneden nog een gangetje, en een slaapkamertje van drie bij vier. Een deel
van de kamer wordt weggenomen door de trap naar boven. Daar zijn twee
slaapkamers en een klein hokje, waar net een douche en een toilet in kan, en
beslist geen bad. Alle tussenwanden zijn van gipsplaat: als je ertegenaan
valt, lig je aan de andere kant. De prijs? Vanaf ƒ 285.000,.
Toen ik dat wist, nam ik eerbiedig de hoed af. Voor die prijs zo'n product te
bieden, dat is nog eens gezonde Hollandse ondernemingsgeest! Bru wordt
waarlijk opgestoten in de vaart der volkeren. De beschaving is hier werkelijk
doorgedrongen.
Z.B.H. Rademakers van Woltersom jr.
♦ ♦ ♦ ♦ ♦ ♦
|